ΤΟ ΣΑΠΙΟ ΜΗΛΟ

Απ' όλα τα είδη της γραφικής ύλης το μολύβι είναι το αγαπημένο μου. Θυμάμαι, από μαθητής ακόμα, να μ' αρέσει να χρησιμοποιώ το μολύβι για να γράφω ή να σχεδιάζω. Τη συνήθεια αυτή την έχω διατηρήσει και ως δάσκαλος. Το μολύβι μού ταιριάζει, μου φαίνεται πιο βολικό, πιο εύπλαστο ως αντικείμενο, αλλά και τα αποτελέσματά του πάνω στο χαρτί τα βρίσκω κάτι παραπάνω από ικανοποιητικά.  Δεν είναι μόνο η ασφάλεια που προσφέρει η χρήση του μολυβιού με την εύκολη διόρθωση των λαθών, τη δυνατότητα να γράψεις και να ξεγράψεις και πάντα να έχεις μια καθαρή εικόνα του γραπτού σου. Είναι αυτή η ρευστότητα, η πλαστικότητα των αποτυπωμάτων του, που ανάλογα με το μέγεθος της μύτης, τη σκληρότητα και το πόσο σκούρος είναι ο γραφίτης, επιτρέπει ποικίλα ίχνη και παιχνιδίσματα με τα γράμματα ή τα σχέδια.  Επιπλέον το ίδιο το μολύβι είναι ένα τόσο ιδιαίτερο αντικείμενο! Ένα θαύμα της μηχανικής που συμπυκνώνει όλη την ανθρώπινη γνώση από την ορυκτολογία ως τη ξυλουργική, όπως έχει υμνηθεί λογοτεχνικά ...

Γίναμε φίλοι τα ξημερώματα, κάποια στιγμή μετά τις τεσσερισήμισι, λίγο πριν τις πέντε. Άυπνοι κι οι δυο κι αναποφάσιστοι· νωρίς να σηκωθούμε, αργά να ξανακοιμηθούμε. Για άλλη μια νύχτα ξάγρυπνα νυχτοπούλια. Αυτό μας δένει πιο πολύ. Αποτελεί τον κοινό παρονομαστή της διαμεσολαβημένης μας φιλίας, τον συναισθηματικό μας σύνδεσμο. Εδώ, σε τελική ανάλυση, υπάρχει μια αναλογία ανάμεσα σε δυο ψυχές που δε βρίσκουν ησυχία, δυο φιγούρες που στριφογυρίζουν στο κρεβάτι τους, με ανάσες κοφτές ή βαριές. Αν ρυθμιστεί η αναπνοή, ίσως εξομαλυνθεί η κατάσταση. Απότομη εκπνοή και μετά πιο ήρεμη εισπνοή. Ακινησία. Το αυτί ανιχνεύει το χτυποκάρδι που απαλύνει τον ρυθμό του. Ανακούφιση. Σκέψεις πλημμυρίζουν το μυαλό· τα προβλήματα που χρήζουν αντιμετώπιση, οι κρίσεις που χρειάζονται διαχείριση, επιλογές, δεδομένα, σχέσεις, εντάσεις, στάσεις, χρέη, αδιέξοδα... Είναι ακόμα νωρίς γι' αυτά. Το χέρι αναζητά μια διέξοδο αθόρυβα. Το μάτι συγκεντρώνεται στην οθόνη. Βυθίζεται στο φως της. Κλείνεσαι στον εαυτό σ...

Παραμονές Χριστουγέννων και στο σχολείο μας (όπως φαντάζομαι και σε άλλα σχολεία) επικρατεί προβληματισμός σχετικά με τι δραστηριότητες θα δώσουμε στα παιδιά για την περίοδο των διακοπών. Η δική μου θέση είναι τις λιγότερες... ή καθόλου. Άλλωστε οι διακοπές αυτό το νόημα έχουν, να διακόψεις τη ρουτίνα σου!  Από την άλλη ποτέ δεν είμαι σίγουρος (ως δάσκαλος) για το πώς αξιοποιείται ο ελεύθερος χρόνος των παιδιών την περίοδο των διακοπών. Για τα μεγαλύτερα, πιθανώς λιώσιμο μπροστά σε μια οθόνη με ηλεκτρονικά παιχνίδια ή κουτσομπολιό και υπερέκθεση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πώς μπορούμε να έχουμε μια εικόνα του τι συμβαίνει; Πώς μπορούμε να ζητήσουμε από τα παιδιά «τεκμήρια» των δραστηριοτήτων τους;  Μια ιδέα είναι η καταγραφή ενός ημερολογίου. Τα προσωπικά ημερολόγια ως άσκηση γραπτού λόγου είναι πολύ χρήσιμα. Βοηθούν την οργάνωση της σκέψης, περιέχουν ιδέες που αν δεν τις καταγράψεις τις ξεχνάς, σου επιτρέπουν να αναστοχαστείς τα όσα έχεις κάνει, αποτυπώνουν στόχους και όν...

Όταν δίνεις συμβουλές πρέπει να είσαι προσεχτικός, γιατί αποκαλύπτουν κομμάτια της προσωπικής σου ζωής, ανοίγουν ένα παράθυρο στο παρελθόν σου. Όλες οι συμβουλές είναι αυτοβιογραφικές κι όταν δίνονται συντελείται ένας διάλογος του συμβουλάτορα με τον παρελθόντα εαυτό του. Οι συμβουλές με άλλα λόγια αποκαλύπτουν μια παλιότερη εκδοχή του εαυτού μας.   Σκεφτείτε την καλύτερη συμβουλή που σας έχουν δώσει και αναλογιστείτε ποια είναι η σχέση σας με αυτόν που σας συμβούλεψε. Τον εμπιστεύεστε; Τον συμπαθείτε ή αντιπαθείτε; Είστε φίλοι ή δε μιλιέστε; Τι θα καταλαβαίνατε για έναν άνθρωπο που θα σας συμβούλευε: Ποτέ μη χάνεις την ελπίδα, ακόμα κι αν αρρωστήσεις πολύ σοβαρά. Μην ξεχνάς να διασκεδάζεις. Κράτα τα πράγματα απλά. Μην αφήνεις να σου ξεφεύγουν ευκαιρίες, επειδή θέλεις να είσαι αποδεκτός. Μη δουλεύεις υπερβολικά. Οι συμβουλές δεν προέρχονται από εμένα αλλά από έναν σπουδαίο επιστήμονα. Μαντέψτε... Η δική μου συμβουλή είναι: Μην αφήνετε αναξιοποίητη ούτε μία τυχαία μουτζούρα. Ή πώς ν...

Μελετώντας συνεχώς τα δέντρα, ο Μοντριάν εισήγαγε μια διαδικασία ανάδειξης της ομορφιάς των φυσικών μορφών. Ο ζωγράφος παρατηρούσε ότι τα δέντρα, παρά τη χαοτική τους δομή, διατηρούσαν την αρμονία τους μέσα στην πολυπλοκότητά τους. Έτσι επιδόθηκε σε συνθέσεις που παρέμεναν ισορροπημένες στο χωροχρονικό τους πλαίσιο. Η επανάληψη του ίδιου θέματος πρόσφερε στον Μοντριάν τη δυνατότητα να μειώνει σταδιακά την οπτική του γλώσσα. Για μια πενταετία αποδομούσε την αναπαράσταση του δέντρου για να αναδείξει την ουσία του. Επηρεασμένος από τον κυβισμό, αφιέρωσε τελικά το έργο του στην ανακάλυψη της αιτίας και των αποτελεσμάτων από το συναίσθημα της ικανοποίησης που προσφέρει η «ομορφιά». Η αναζήτησή του κατέληξε στους διάσημους μινιμαλιστικούς γεωμετρικούς πίνακες του, που θεωρούνται από τα πιο επιδραστικά έργα αφηρημένης τέχνης. (Βλ. Remy Dean, 2019, "Piet Mondrian’s Tree Paintings", The Signifier , https://medium.com/signifier). Ένα γεωμετρικό δέντρο είναι μια καλή άσκηση. Ξεκινήστε α...

Θα έπρεπε να είχαμε προετοιμάσει καλύτερα την αναχώρησή σου, με περισσότερη επιμέλεια και προνοητικότητα. Θα έπρεπε να εξασφαλίζαμε να κάνεις με σιγουριά το μακρινό ταξίδι, να φτάσεις ανεμπόδιστα στο αιώνιο βασίλειο του Όσιρι. Πώς θα κατακτήσεις την αιωνιότητα χωρίς μια πυραμίδα, μια σαρκοφάγο, μια επιτοίχεια ζωγραφιά; Τι αμελείς που σταθήκαμε, τι άσωτοι, τι άμυαλοι... Καμία ταφική διακόσμηση, αφρόντιστες περιουσίες, ουσίες μηδαμινές, μνήμες μισερές ατάκτως σκορπισμένες στα περάσματά σου. Ούτε οι μωρές παρθένες τέτοια απερισκεψία! Ποια μορφή θα αντικαταστήσει το πρόσωπό σου στο υπερπέραν; Ποιον καλλιτέχνη απ' το Φαγιούμ θα καλέσουμε; Πώς θα κρατηθεί ο σύνδεσμος ψυχής και σώματος; Ποιος θα αναπαραστήσει πράξεις αποδοτικές όσο εκείνες που εκτέλεσες στη ζωή σου; Κι ήταν τόσες πολλές οι πράξεις! Κι ήταν τόσο χρήσιμες! Πώς θα καταφέρουμε να ικανοποιήσουμε τις ανάγκες σου;  Σταθήκαμε λίγοι, γιατί ήσουν πολύς.  Y .Z. Kami,  Untitled , 2003, oil on linen,...