Αναρτήσεις

Περί καλλιγραφίας

Εικόνα
Δυστυχώς οι περισσότερες αναμνήσεις από τα μαθητικά μου χρόνια στο δημοτικό σχολείο (τα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια) δεν είναι ευχάριστες. Κυρίως λυπάμαι που οι δάσκαλοι που μου έκαναν μάθημα στην καλύτερη των περιπτώσεων πέρασαν αδιάφοροι. Κρίνοντας εκ των υστέρων ήταν άνθρωποι στεγνοί, μεροληπτικοί, μίζεροι... Όταν αργότερα φοιτούσα στο Παιδαγωγικό, αποτέλεσαν για μένα παράδειγμα προς αποφυγή. Ήξερα δηλαδή από την αρχή τι δάσκαλος δεν ήθελα να γίνω. Υπάρχουν όμως και κάποια «διαμαντάκια» που ξεχώρισαν. Ένα από τα λίγα που κράτησα ήταν η καλλιγραφία ενός από αυτούς τους δασκάλους.  Αν και δε θυμάμαι να μας διδάσκει συστηματικά πώς να βελτιώνουμε το γράψιμό μας, κάποιες σκόρπιες υποδείξεις έχουν διασωθεί στη μνήμη μου, κυρίως με τα κεφαλαία γράμματα. Μολονότι δε νομίζω ότι έχω έναν σταθερό γραφικό χαρακτήρα, στα επίσημα γραφόμενά μου εφαρμόζω ακόμα εκείνες τις υποδείξεις και το αποτέλεσμα είναι ικανοποιητικό (Εικ. 4). Ως δάσκαλος, συνήθως των τελευταίων τάξεων, καταβάλλω συχνά πολ...

Ιχνεύμονες και άλλα παρασιτοειδή

Εικόνα
Ο ιχνεύμων (Εικ. 1) είναι ένα έντομο που μοιάζει με τη σφήγκα, αλλά πιο λεπτό· ίσως να φέρνει και της μύγας, αλλά στο πιο μακρύ. Δυσκολεύεται να το κατατάξει κανείς, αφού άλλοτε υπάρχουν ομοιότητες στη μορφή με τη σφήγκα κι άλλοτε στη συμπεριφορά με τη μύγα. Εξάλλου τα είδη αυτού του περίεργου υμενόπτερου ξεπερνούν τις 25.000. Το σίγουρο είναι ότι ο ιχνεύμων, με το βαρύγδουπο αρχαιοπρεπές όνομα, παρασιτεί. Ζει σε βάρος άλλων οργανισμών. Και ίσως γι' αυτό αξίζει να αναφερθεί. Εικ. 1 Ενώ στην ενήλικη φάση τους τα έντομα αυτά τρέφονται με νέκταρ (πολύ καθώς πρέπει), τα θηλυκά εναποθέτουν τα αβγά τους πάνω στις κάμπιες άλλων εντόμων. Οι προνύμφες του ιχνεύμονα παρασιτούν σε αυτές τις χρυσαλλίδες, μέχρι να αναπτυχθούν σε τέλεια έντομα, κατατρώγοντας τον ξενιστή τους μέχρι εξοντώσεως. Ο θάνατός σου η ζωή μου δηλαδή. Αυτό μπορεί να βοηθάει στην οικολογική ισορροπία, π.χ. καταπολέμηση των παρασίτων στις αγροτικές καλλιέργειες, αλλά όσο να 'ναι είναι βάναυσο. Αξιοθαύμαστο μέσα στη φρίκη...

Κλέψε σαν καλλιτέχνης #2

Εικόνα
 Ασκήσεις ύφους Τις Ασκήσεις ύφους τις πρωτοδιάβασα στα φοιτητικά μου χρόνια και είχα εντυπωσιαστεί με τις 99 παραλλαγές που ο Ραιημόν Κενώ περιέγραφε ένα ασήμαντο επεισόδιο. Ήταν ένα βιβλίο όντως διασκεδαστικό. Μια παρόμοια απόπειρα έκανε και ο Ερβέ Λε Τελιέ στις 99+1 απόψεις για την Τζοκόντα δεκαπέντε περίπου χρόνια αργότερα.  Χθες βρέθηκα μπροστά σε μια νέα εκδοχή των ασκήσεων ύφους και μάλιστα για παιδιά που με ενθουσίασε. Μία δασκάλα στο σχολείο μας παρουσίαζε στη β΄ τάξη το βιβλίο If Picasso Painted a Snowman των Amy & Greg Newbold (συγγραφή και εικονογράφηση). Το έψαξα στη συνέχεια και βρήκα πως υπάρχει βίντεο , όπου η ίδια η συγγραφέας παρουσιάζει το βιβλίο ή μπορείτε να το βρείτε στην ψηφιακή βιβλιοθήκη Epic - δωρεάν εγγραφή για εκπαιδευτικούς. Αν σας προέτρεπαν να ζωγραφίσετε τον δικό σας χιονάνθρωπο, πιθανώς να ακολουθούσατε έναν συμβατικό τρόπο σχεδίασης (Εικ. 1). Αν όμως ένας σπουδαίος ζωγράφος έκανε την ίδια δουλειά, τι θα συνέβαινε; Ποια θα ήταν η ε...

Φτιάξε τον δικό σου κόσμο!

Εικόνα
Στο ξεκίνημα της νέας χρονιάς αναδύεται πιο έντονη η ανάγκη για επαναπροσδιορισμό. Επιθυμίες, ελπίδες, ευχές βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη. Πόσες από αυτές όμως δε θα παραμείνουν όνειρα, αλλά θα μετατραπούν σε στόχους προς επίτευξη και δημιουργία; Πιο σημαντικό από τα να πετυχαίνεις, νομίζω, είναι να δημιουργείς και μια καλή ιδέα είναι να δημιουργήσεις τον κόσμο που θες να δράσεις και να επικοινωνήσεις. Όπως όταν ήσουν παιδί και όλα αυτά φαίνονταν εύκολα. Τότε, παίζοντας, δημιουργούσες τον έναν κόσμο μετά τον άλλο, τον επόμενο καλύτερο από τον προηγούμενο σε μια πορεία προς το ιδανικό και άπιαστο - αλλά η διαδικασία είχε σημασία. Κάν’ το ξανά! Μπορεί να είμαι επηρεασμένος από έργα που παρακολουθώ ή διαβάζω αυτό τον καιρό. Πάντα με γοήτευαν οι φανταστικοί κόσμοι, από τότε που πρωτοδιάβασα τον Τόλκιν ή κι ακόμα νωρίτερα… Παραμύθια, μύθοι και θρύλοι έδιναν άλλη διάσταση στη γεωγραφία, ωθούσαν σε εναλλακτικές χαρτογραφήσεις. Οι λογοτέχνες, οι καλλιτέχνες, αλλά και οι τεχνίτες και οι προ...

Η δύναμη του μολυβιού

Εικόνα
Απ' όλα τα είδη της γραφικής ύλης το μολύβι είναι το αγαπημένο μου. Θυμάμαι, από μαθητής ακόμα, να μ' αρέσει να χρησιμοποιώ το μολύβι για να γράφω ή να σχεδιάζω. Τη συνήθεια αυτή την έχω διατηρήσει και ως δάσκαλος. Το μολύβι μού ταιριάζει, μου φαίνεται πιο βολικό, πιο εύπλαστο ως αντικείμενο, αλλά και τα αποτελέσματά του πάνω στο χαρτί τα βρίσκω κάτι παραπάνω από ικανοποιητικά.  Δεν είναι μόνο η ασφάλεια που προσφέρει η χρήση του μολυβιού με την εύκολη διόρθωση των λαθών, τη δυνατότητα να γράψεις και να ξεγράψεις και πάντα να έχεις μια καθαρή εικόνα του γραπτού σου. Είναι αυτή η ρευστότητα, η πλαστικότητα των αποτυπωμάτων του, που ανάλογα με το μέγεθος της μύτης, τη σκληρότητα και το πόσο σκούρος είναι ο γραφίτης, επιτρέπει ποικίλα ίχνη και παιχνιδίσματα με τα γράμματα ή τα σχέδια.  Επιπλέον το ίδιο το μολύβι είναι ένα τόσο ιδιαίτερο αντικείμενο! Ένα θαύμα της μηχανικής που συμπυκνώνει όλη την ανθρώπινη γνώση από την ορυκτολογία ως τη ξυλουργική, όπως έχει υμνηθεί λογοτεχνικά ...

Απολογητικό #2

Εικόνα
Γίναμε φίλοι τα ξημερώματα, κάποια στιγμή μετά τις τεσσερισήμισι, λίγο πριν τις πέντε. Άυπνοι κι οι δυο κι αναποφάσιστοι· νωρίς να σηκωθούμε, αργά να ξανακοιμηθούμε. Για άλλη μια νύχτα ξάγρυπνα νυχτοπούλια. Αυτό μας δένει πιο πολύ. Αποτελεί τον κοινό παρονομαστή της διαμεσολαβημένης μας φιλίας, τον συναισθηματικό μας σύνδεσμο. Εδώ, σε τελική ανάλυση, υπάρχει μια αναλογία ανάμεσα σε δυο ψυχές που δε βρίσκουν ησυχία, δυο φιγούρες που στριφογυρίζουν στο κρεβάτι τους, με ανάσες κοφτές ή βαριές. Αν ρυθμιστεί η αναπνοή, ίσως εξομαλυνθεί η κατάσταση. Απότομη εκπνοή και μετά πιο ήρεμη εισπνοή. Ακινησία. Το αυτί ανιχνεύει το χτυποκάρδι που απαλύνει τον ρυθμό του. Ανακούφιση. Σκέψεις πλημμυρίζουν το μυαλό· τα προβλήματα που χρήζουν αντιμετώπιση, οι κρίσεις που χρειάζονται διαχείριση, επιλογές, δεδομένα, σχέσεις, εντάσεις, στάσεις, χρέη, αδιέξοδα... Είναι ακόμα νωρίς γι' αυτά. Το χέρι αναζητά μια διέξοδο αθόρυβα. Το μάτι συγκεντρώνεται στην οθόνη. Βυθίζεται στο φως της. Κλείνεσαι στον εαυτό σ...

Top 10 - Christmas edition

Εικόνα
Παραμονές Χριστουγέννων και στο σχολείο μας (όπως φαντάζομαι και σε άλλα σχολεία) επικρατεί προβληματισμός σχετικά με τι δραστηριότητες θα δώσουμε στα παιδιά για την περίοδο των διακοπών. Η δική μου θέση είναι τις λιγότερες... ή καθόλου. Άλλωστε οι διακοπές αυτό το νόημα έχουν, να διακόψεις τη ρουτίνα σου!  Από την άλλη ποτέ δεν είμαι σίγουρος (ως δάσκαλος) για το πώς αξιοποιείται ο ελεύθερος χρόνος των παιδιών την περίοδο των διακοπών. Για τα μεγαλύτερα, πιθανώς λιώσιμο μπροστά σε μια οθόνη με ηλεκτρονικά παιχνίδια ή κουτσομπολιό και υπερέκθεση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πώς μπορούμε να έχουμε μια εικόνα του τι συμβαίνει; Πώς μπορούμε να ζητήσουμε από τα παιδιά «τεκμήρια» των δραστηριοτήτων τους;  Μια ιδέα είναι η καταγραφή ενός ημερολογίου. Τα προσωπικά ημερολόγια ως άσκηση γραπτού λόγου είναι πολύ χρήσιμα. Βοηθούν την οργάνωση της σκέψης, περιέχουν ιδέες που αν δεν τις καταγράψεις τις ξεχνάς, σου επιτρέπουν να αναστοχαστείς τα όσα έχεις κάνει, αποτυπώνουν στόχους και όν...